Uitzicht

Het is elke avond weer een opdracht om mijn klim naar boven aan te vatten. Het neemt 20 min van de bushalte, echt stijl, meestal beladen met mijn computer en inkopen voor het ontbijt. Ik kom bezweet toe en vraag me soms af of het wel de moeite waard is om daar te zitten. Een Amerikaanse prof die geboekt had in het St-Catherine's college kwam hier toe twee weken geleden en is na een uur opgestapt. Hij vondt het te lastig voor hem en zijn familie.
Maar dan is er het uitzicht. Deze foto is op een morgen genomen vanuit mijn kamer, een beetje ingezoemd. Wat een prachtig uitzicht. Er hangt een dikke mist boven de baai maar in de stad is het helder. Ook s'avonds is Kobe prachtig, je ziet een groot stuk van de stad. Dit maakt het toch de moeite waard.

Top 11

Ik zag recent een ranking van Japanse universiteiten. Deze is uitgevoerd volgens vier criteria: bedrag van onderzoeksfondsen, citaties in internationale publicaties, de moeilijkheid van het ingangsexamen en een inschatting van de reputatie. Kobe University komt er blijkbaar vrij goed uit:
1 University of Tokyo
2 Kyoto University
3 Osaka University
4 Tokyo Institute of Technology
5 Tohoku University
6 Keio University
7 Kyushu University
8 Nagoya University
9 Hokkaido University
10 Tsukuba University
11 Kobe University

Overleg

Wij hebben het poldermodel, een normatief maar geen wettelijk overlegmodel. Het gaat er van uit dat werkgever en werknemers beter in onderling overleg tot een concensus komen dan dat er regulatie van de overheid nodig is. In Nederland hebben ze het wat meer voor overleg dan bij ons, vooral wat betreft bedrijfscultuur. Hoe zit in Japan? Wel deze foto, genomen vlak bij mijn woonst is een mooie metafoor. Blijkbaar moet er ergens een lek zijn want ze hebben al op een paar plaatsen gaten in de weg gemaakt en het probleem blijft bestaan.
Wat zien we hier? Organisatie en rolverdeling. Er staan drie mannen het verkeer te regelen (dat er eigenlijk niet is, dit is en zeer kalme buurt). Dat zijn de mannen in de donkerblauwe pakken met de rode stok. Achter mij stond de derde. Het busverkeer is al enkele dagen omgeleid. Dan heb je een arbeider, die zit in de put te graven. Verder heb je mannen in witte pakken en in licht-blauwe pakken. Deze twee laatste zijn ingenieurs denk ik. De zittende man is de centrale figuur, waarschijnlijk de baas. Dit lijkt een overleg over een probleem te zijn, maar overleg bestaat nauwelijks in Japan. Vergaderingen dienen om eerder genomen beslissingen te rapporteren. De baas heeft het plan in zijn hand en legt uit wat er moet gebeuren. Dat is het Japans model, (en het werkt)!

Beven

Maak u geen zorgen: dit is een foto van de grote aardbeving in 1995 in Kobe. Maar ik heb deze week wel twee kleine aardbevingen meegemaakt. Telkens midden in de nacht en sterk genoeg om er van wakker te schrikken. Het waren korte schokken eerder op en neer dan heen en weer, net zoals een zware vrachtwagen die passeert. Ik dacht: ze zijn dat hier gewoon, niemand zal er over ‘wakker liggen’, maar toch spraken verschillende mensen me er over aan. Dus dit gebeurt toch niet zo dikwijls hier. Het was de derde en vierde keer dat ik een aardbeving meemaakte. De eerste maal in Taipei een 20 jaar geleden. Dat was een vrij zware aardbeving waarbij je even moest steunen om niet te vallen. De tweede maal was in België. Dat was een aardbeving waar het epicentrum ergens in Limburg lag. Die eerste twee waren trage verschuivingen heen en weer, alsof de vloer even kantelt.
De foto toont een ingestort houten huis tussen twee stenen gebouwen. Vele van de houten huizen in Kobe zijn vernietigd door de aardbeving of de branden die er op volgden. Vandaar dat je ze niet zo veel meer ziet.

Belg

Er bestaan nog echte Belgen! Ik heb er één gesproken hier in Kobe! Het is de Japanner die het Belgisch restaurant La Bruxelloise uitbaat. Ik had natuurlijk een Belg verwacht toen ik daar binnenstapte maar de patron én chef was een Japanner die nog twee en half jaar in Brussel gewoond heeft. Ik heb er zelfbereide garnaalkroketten met peterselie gegeten en een uitstekende waterzooi van kip, begeleid met een Blanche en een Duvel. De broodjes kwamen van Donc een bakker in de kelder van Sogo die het enige maar dan ook echt lekker brood bakt in Kobe. De patron spreekt uitstekend Frans, beter dan ikzelf moet ik toegeven. Dit is nu typisch Japans vind ik. Je hebt in Japan zo een sterke compartimentering van het culturele, sociale en intellectuele leven dat je mensen hebt die zich richten tot een peer groep buiten de Japanse cultuur en zich daar volledig mee identificeren. Die man is meer Belg dan de meeste van ons. Daarvoor heeft hij gekozen en er zijn leven en beroep van gemaakt. Bovendien wordt dat nog sterk geapprecieerd hier in Japan. Het was een wat surrealistische ervaring om in een restaurant te zitten vol met japanners die zuinig stukjes snijden van de boudain blanc op hun bord. Maar de waterzooi heeft me gesmaakt!

Kitano

Ik ben voor de eerste keer in een buurt van Kobe geweest met de naam Kitano. Je moet weten dat Kobe belangrijk was als haven na de val het Tokugawa regime (en nu nog steeds als vrachthaven). Veel buitenlanders kwamen naar Kobe om een handelsplaats op te zetten en deze woonden in de buurt van Kitano tegen de bergwand. Sommige van deze laat negentiende-eeuwse huizen zijn nog bewaard gebleven. Men noemt ze hier ijikan, letterlijk huizen van vreemdelingen. Het zijn houten huizen in de stijl van Engelse villa’s. De meeste van die huizen kan je binnen bezoeken, al of niet tegen betaling. Voor ons is er natuurlijk niets aan, het lijkt allemaal wat nep. De foto toont een van de meest overtuigende exemplaren. Maar voor de Japanners is het iets exotisch, een soort little Europe. Op zondag groepen hier Japanse toeristen samen om naar die huizen te komen kijken. Verder zijn er wat dure winkels en nog duurdere restaurants. Vele namen zijn in het Frans of iets dat er op gelijkt want snobisme is hen niet helemaal vreemd.

Zwijnen

OK toegegeven, ik heb die foto niet echt zelf genomen. Of beter: ik heb de foto genomen van een afbeelding in de kruidentuin bovenop de berg in Kobe. Maar de boodschap is duidelijk: er zitten hier heel wat zwijnen. En ik bedoel niet dronken Japanse mannen maar wilde everzwijnen. Zondag heb ik een eerste gezien aan de ingang van het St-Catherine's college waar ik logeer. Het regende en ik was met de taxi. De chauffeur stopte 50 m voor de ingang en begon verwonderd te mompelen en ik had eerst niet door waarom. Dan zag ik iets groots bewegen op de stoep. Ik dacht eerst dat er een man lag maar pas daarna werd het me duidelijk dat dit een enorm groot everzwijn was. Het stond de snuffelen en plots schrok het en het liep er van door. Ik wist niet dat everzwijnen zo snel zijn! Ik heb me laten ingelichten hoe je moet reageren op zoiets want al zijn er zwijnen onder mijn beste vrienden ik heb minder ervaring met de wilde soort. Ik zie ook regelmatig waarschuwingsborden met de afbeelding van een zwijn al weet ik niet waar ze precies voor waarschuwen. Je moet ze in ieder geval gerust laten en opletten met eten dat je bijhebt, was de boodschap. Er zijn gevallen bekend waarbij ze mensen aanvallen. Oef dacht ik, maar gisteren kwam ik er weer twee tegen en ik was te voet! Ze spurten over het Maruyama park vlak bij mijn college. Maar ik voelde me niet direct bedreigd.

Ruimte (3)

Dit is een typisch Japans huis aan mijn bushalte zoals er hier vele in de buurt zijn. Een alleenstaand (sic) huis, dus dit is al een zekere luxe in een Japanse stad. Het is een kleine 3m breed en ik schat 5 m diep en 6 m hoog. Waarschijnlijk is er geen trap binnen want je ziet de trap naast het huis. Beneden is er een garage die dienst doet als een soort werkplaats want ik hoor de man er dikwijls knutselen. Aan de achterzijde is een stookketel of een keukentje/badkamer want je ziet een uitlaat. Boven hebben we één woon- en slaapkamer van 15m2, geen twee want je ziet het raam aan de zijkant. Totale oppervlakte dus 30 m2. (Tussen haakjes, mijn appartementje is 42 m2). Dit is een typisch Japans huis.

Automaten

Japanners zijn dol op automaten. Je vind ze overal waar je moet betalen. Ook ik begin de voordelen te appreciëren en het is vreemd dat dit wij niet meer daarvan gebruik maken. Waarom zijn er loketten in onze treinstations? Het treinnetwerk van België is stukken eenvoudiger dan dat van de Kansai buurt alleen al. De ticketverkkop in België kan toch ook perfect met automaten. Het betalen van de chauffeur op de bus is ook totaal uitgesloten hier. Je hebt een automaat om briefjes van 1000 of stukken van 500 te wisselen in stukken van 100 en daarvan gooi je er twee in een bak. Op elke hoek van de straat vind je drankautomaten. Vandalisme bestaat hier niet want iedereen vind automaten geweldig. Elke gelegenheid waar je moet betalen om binnen te komen daar heb je automaten. Zelfs een park (in Japan steeds betalend) heeft automaten. De automaat op de foto gaat nog een stap verder, maar niet onzinnig hoor! Dit is een restaurant. De automaat staat buiten. Je kiest wat je wil eten en betaalt. OK, de keuze is niet enorm, maar toch nog een 25 gerechten. Kan je niet passen, geen nood, je kan briefjes wisselen (bovenaan). Eens je betaalt krijg je een ticket en dat geef je af aan de toog. Toch fantastisch!

Internationaal

Kobe is gekend voor zijn internationale keuken. Je vind hier en hoge aanwezigheid van restaurants uit alle kanten van de wereld. Je zou kunnen denken ‘dat is voor de buitenlandse toeristen’. Maar ik zie zeer weinig toeristen in Kobe en ik ben steeds de enige gaijin (buitenlander) als ik er ga eten. Neen, Japanners zijn vrij nieuwsgierig en willen van alles uitproberen. Wel valt het sterk op dat er meer Japanse vrouwen dan mannen te vinden zijn in internationale restaurants. Die staan blijkbaar veel meer open voor andere culturen. Ik ontdek alle dagen wat nieuws. Laten we even Italiaans buiten beschouwing want pizza en spaghetti is zo ingeburgerd dat je het nog moeilijk internationale keuken kan noemen. Chique Franse restaurants vind je in de upmarket buurt van Kitano. Mijn favoriet is natuurlijk Thais. Ik heb er al twee uitgeprobeerd en een derde gezien. Eén ervan is echt fantastisch goed en vrij goedkoop. Dus daar ga ik één keer per week. Dan heb je een grote aanwezigheid van Indiërs. Ze zijn iets duurder en van wisselende kwaliteit maar ook daar heb ik een favoriet met uitstekende naan en lekker mals Tandoori chicken. Er zijn verschillende Turkse restaurants die ik nog niet heb bezocht. Er is een Balinees. Zijn keuken is niet echt geweldig maar het is een aardige man die graag een praatje komt doen.

En wat loop ik dit weekend tegen het lijf? Zowaar een Belgisch restaurant met op het menu waterzooi, witloof, stoverij, .. en natuurlijk een selectie van 37 Belgische bieren. De prijzen zijn er wel naar! Mijn blanchke kost er 850 Y (6 EUR), een duvel 1000 Y (7 EUR) en een Kriek van Boon zo maar even 1600 Y (10 EUR). Maar ik ga er toch eens binnenspringen.

Ruimte (2)

Zoals reeds eerder gezegd is er over het algemeen weinig ruimte in Japan. De huizen worden dus zo dicht mogelijk tegen elkaar gebouwd. Dikwijls tot minder dan 30 cm! Maar in dit geval is men toch wel erg dicht gegaan. Je kan je afvragen waarom men die gebouwen dan niet tegen elkaar bouwt. Wel het antwoord kan je niet goed zien op de foto, maar er zijn ramen tussen! Geloof het of niet, er worden ramen gezet in muren die praktisch tegen elkaar staan.

Hannibal

Elke avond moet ik een flink stuk klimmen van de bushalte naar mijn woonst in het Kobe Institute. Eerst is het een vijftal blokken stijl naar boven waar ik een kwartiertje over doe en dan kan ik een stuk afsnijden door de trap te nemen naar een park vlakbij het instituut. Het zijn 108 hoge trappen en het is echt lastig dus doe ik het langzaam. He is een dagelijkse sleur geworden en hoef verder geen gym meer te bezoeken. Gisterenavond liep ik zoals gewoonlijk weer te puffen en pas op het laatst keek ik naar boven en daar zit iemand boven op de trap met een masker. Het was erg donker en zag er schrikwekkend uit. Ik kreeg koude rillingen want ik zag er eerst Hannibal in maar het bleek een vrouw te zijn met een mondmasker zoals ze die hier veel dragen. Grrrr.